Murem za sędziami: od walizek dla neoKRS do powrotu Ferka
Historia Akcji Demokracji › Historie kampanii
Historia kampanii · 2019-2023
Murem za sędziami: od walizek dla neoKRS do powrotu Ferka
Po wyroku TSUE z 19 listopada 2019 roku pożegnaliśmy neoKRS walizkami pod Sądem Najwyższym, a potem przez trzy lata stawaliśmy pod Izbą Dyscyplinarną za zawieszonymi sędziami: Juszczyszynem, Tuleyą, Gąciarkiem, Ferkiem. W grudniu 2021 roku dziesięć partii opozycji podpisało z organizacjami społecznymi Porozumienie dla Praworządności, a w styczniu 2022 roku wspólny projekt ustawy trafił do Sejmu. W kwietniu 2023 roku ostatni zawieszony sędzia wrócił do orzekania.

W liczbach
- maili do członków Izby Dyscyplinarnej przed decyzją o zatrzymaniu Igora Tulei, kwiecień 2021
- 32 757
- podpisów pod listem solidarności dla Pawła Juszczyszyna, doręczonym 9.12.2019
- 12 000+
- podpisów pod apelem do KE o skierowanie ustawy kagańcowej do TSUE
- 25 000
- osób zrzuciło się na „Księgę Solidarności” dla sędziów SN (1833 wpisy na 7.06.2020)
- 611
- partii opozycji podpisało Porozumienie dla Praworządności 7.12.2021; 8 złożyło projekt ustawy 27.01.2022
- 10
- dni odsunięcia Piotra Gąciarka od orzekania do 19.01.2023
- 400+
2019: Pakt Sprawiedliwości i walizki dla neoKRS
Przed wyborami 2019 roku napisaliśmy z Iustitią i Lex Super Omnia Pakt na rzecz Naprawy i Reformy Wymiaru Sprawiedliwości z dziewięcioma postulatami. 2 października podpisał go za Lewicę Adrian Zandberg, 4 października Małgorzata Kidawa-Błońska za Koalicję Obywatelską i Władysław Teofil Bartoszewski za PSL. 19 listopada Trybunał Sprawiedliwości UE odpowiedział na pytania prejudycjalne Sądu Najwyższego i podał kryteria oceny, czy Izba Dyscyplinarna i nowa KRS są niezależne. Następnego dnia w południe przynieśliśmy pod SN kilkadziesiąt pustych walizek z nazwiskami członków neoKRS i Izby. Z Wolnymi Sądami, które reprezentowały sędziów przed TSUE, uruchomiliśmy apel do Senatu o wykonanie wyroku.
9 grudnia w Olsztynie doręczyliśmy sędziemu Pawłowi Juszczyszynowi, który jako pierwszy wykonał wyrok TSUE i zażądał list poparcia do neoKRS, list solidarności od ponad 12 tysięcy osób; apel na naszademokracja.pl założyła aktywistka Joanna. 14 grudnia Weronika Paszewska i Jakub Kocjan spotkali się z marszałkiem Senatu Tomaszem Grodzkim, który zapowiedział senacki projekt ustawy o KRS na początek 2020 roku i wysłuchania publiczne. Senat projekt przedstawił, a my zabraliśmy głos na wysłuchaniu.

2020: ustawa kagańcowa, Jourová i Księga Solidarności
11 stycznia 2020 roku razem z Amnesty International, Frontem Europejskim, Helsińską Fundacją Praw Człowieka, KOD, Obywatelami RP i Ogólnopolskim Strajkiem Kobiet wydaliśmy pod Sejmem oświadczenie przeciw ustawie kagańcowej, która wprowadzała kary dla sędziów podważających status neoKRS i Izby Dyscyplinarnej. 28 stycznia pod Sądem Najwyższym przywitaliśmy wiceprzewodniczącą Komisji Europejskiej Věrę Jourovą banerem „EU Do Not Give Up On Us”. Apel do Komisji o skierowanie ustawy do TSUE podpisało 25 tysięcy osób. 24 stycznia Komisja wniosła o zawieszenie Izby Dyscyplinarnej, 8 kwietnia Trybunał ją zawiesił, a 29 kwietnia Komisja wszczęła postępowanie w sprawie ustawy kagańcowej.
W lutym, po ujawnieniu list poparcia, z których wynikało, że Maciej Nawacki nie miał wymaganych podpisów, ponad 400 osób zamówiło pożegnalne pocztówki dla neoKRS. 12 maja Kamil Zaradkiewicz, prowadzący Zgromadzenie Ogólne SN, nie uznał wyniku przegranego głosowania. Wolne Sądy założyły wtedy na Naszej Demokracji „Księgę Solidarności” dla prawidłowo powołanych sędzi i sędziów SN; 611 osób zrzuciło się na jej wydruk, ponad 100 stron, a w imieniu sędziów podziękował Włodzimierz Wróbel. 18 listopada 2020 roku Izba Dyscyplinarna uchyliła immunitet i zawiesiła sędziego Igora Tuleyę.
2021: 32 757 maili do Izby Dyscyplinarnej
W kwietniu 2021 roku Izba miała zdecydować o zgodzie na zatrzymanie Tulei i doprowadzenie go siłą do prokuratury. Jakub Kocjan wyszukał adresy członków Izby na stronach sądu, uczelni i czasopism, a aktywistki i aktywiści wysłali im 32 757 maili. Zgody nie było, a w raporcie na koniec roku pisaliśmy o kapitulacji połowy Izby. W marcu 127 osób zrzuciło się na Księgi Solidarności dla represjonowanych prokuratorek i prokuratorów z Lex Super Omnia, którzy w maju odesłali nam kolaż zdjęć ze swoimi egzemplarzami. Naciskaliśmy też na Komisję Europejską o wniosek do TSUE o kary za działanie zawieszonej Izby. W lutym 2022 roku pisaliśmy już o karze miliona euro za każdy dzień funkcjonowania Izby (wpis z 23.02.2022).
18 listopada 2021 roku, w rocznicę zawieszenia Tulei, staliśmy w deszczu pod SN; przemawiali Igor Tuleya, Paweł Juszczyszyn, Piotr Gąciarek i Maciej Ferek. Pod koniec listopada Izba zawiesiła Gąciarka za odmowę orzekania w składzie z nominatem neoKRS. Od tego czasu każdego 18. dnia miesiąca spotykaliśmy się z Iustitią pod SN na Dniu Solidarności z Represjonowanymi Sędziami; jeździliśmy też do Olsztyna za Juszczyszynem i do Katowic za Waldemarem Żurkiem.

Porozumienie dla Praworządności: dziesięć partii, jeden projekt
5 listopada 2021 roku pod Sądem Najwyższym Natalia Kowalik wezwała w naszym imieniu Koalicję Obywatelską, Lewicę, PSL i Polskę 2050, by spełniły obietnicę z Paktu i przyjęły Porozumienie dla Praworządności: dziesięć punktów napisanych przez Akcję Demokrację, Wolne Sądy, KOD, Obywateli RP, Strajk Kobiet, Kongres Świeckości, Defensor Iuris i Archiwum Osiatyńskiego w uzgodnieniu z Iustitią, Themis i Lex Super Omnia. 7 grudnia 2021 roku Porozumienie podpisało dziesięć partii, od Platformy po PPS, od Polski 2050 po Razem. Jakub Kocjan mówił wtedy, że podpis to przyrzeczenie, że po przejęciu władzy nie będzie zgniłych kompromisów z praworządnością.
Jakub koordynował potem zespół roboczy, który na bazie projektu Iustitii napisał ustawę likwidującą Izbę Dyscyplinarną i neoKRS. 27 stycznia 2022 roku pod Sejmem ogłosiliśmy jej złożenie; podpisało ją osiem partii, bez PSL i Polski 2050. Sondaż IBRiS z 21 i 22 stycznia, na który zrzuciły się osoby z ruchu, pokazał, że współpracę partii z organizacjami społecznymi popiera 100 procent wyborców PSL i Lewicy, 92,6 procent PO i 89,6 procent Polski 2050, a 71 procent badanych uznało, że Ziobro nie nadaje się na ministra sprawiedliwości. 16 lutego 2022 roku TSUE uznał mechanizm „fundusze za praworządność” za zgodny z traktatami. 27 kwietnia w Senacie przyjęliśmy mapę drogową dalszych prac. Archiwum strony Porozumienia jest na https://www.akcjademokracja.pl/porozumieniedlapraworzadnosci/.
2022-2023: sędziowie wracają do orzekania
28 marca 2022 roku Igor Tuleya wszedł do swojego sądu w asyście obywatelek i obywateli i znów nie został dopuszczony do orzekania. 20 kwietnia staliśmy z Iustitią za sędzią Maciejem Rutkiewiczem, zawieszonym za stosowanie prawa europejskiego. 6 lipca towarzyszyliśmy Piotrowi Gąciarkowi, gdy z wyrokiem Sądu Pracy przywracającym go do obowiązków szedł do Sądu Okręgowego w Warszawie. 17 listopada Jakub Kocjan mówił o sprawie Tulei w „Faktach” TVN, a w październiku w Strasburgu, przy Zgromadzeniu Parlamentarnym Rady Europy, rozmawiał publicznie z sędzią Ferkiem o represjach wobec polskich sędziów.
19 stycznia 2023 roku Izba Odpowiedzialności Zawodowej uchyliła zawieszenie Piotra Gąciarka po ponad 400 dniach odsunięcia od orzekania. 17 kwietnia 2023 roku wrócił Maciej Ferek, ostatni z zawieszonych z powodów politycznych. Beata Morawiec, Paweł Juszczyszyn, Igor Tuleya, Krzysztof Chmielewski, Maciej Rutkiewicz, Piotr Gąciarek i Maciej Ferek znów orzekali. Dzień po powrocie Ferka Jakub przedstawił przewodniczącemu komisji LIBE Parlamentu Europejskiego postulat rozszerzenia kamieni milowych KPO o neoKRS i Trybunał Konstytucyjny.
Co z tego wyszło
Komitety opozycji podpisały nasz Pakt 2 i 4 października 2019 roku, a marszałek Senatu Tomasz Grodzki po spotkaniu 14 grudnia 2019 roku zapowiedział senacki projekt ustawy o KRS i wysłuchania; Senat projekt przedstawił, choć daty wysłuchania w naszych źródłach nie ma. Komisja Europejska, do której o skierowanie ustawy kagańcowej do TSUE apelowało 25 tysięcy osób, 24 stycznia 2020 roku wniosła o zawieszenie Izby Dyscyplinarnej, 8 kwietnia Trybunał ją zawiesił, a 29 kwietnia Komisja wszczęła postępowanie w sprawie ustawy. Izba Dyscyplinarna po 32 757 mailach w kwietniu 2021 roku nie zgodziła się na zatrzymanie Igora Tulei. W marcu 2021 roku czekaliśmy na wniosek Komisji o kary za działanie zawieszonej Izby; w lutym 2022 roku pisaliśmy już o karze miliona euro dziennie. Dziesięć partii podpisało 7 grudnia 2021 roku Porozumienie dla Praworządności, a osiem złożyło 27 stycznia 2022 roku projekt ustawy likwidującej Izbę i neoKRS; do końca kadencji PiS projekt nie wyszedł poza Sejm, a neoKRS i Trybunał Julii Przyłębskiej działały dalej. Co przewodniczący komisji LIBE zrobił z postulatem o kamienie milowe KPO z kwietnia 2023 roku, w naszych źródłach nie ma. Sędziowie, za którymi staliśmy, wrócili do orzekania: Gąciarek 19 stycznia 2023 roku po ponad 400 dniach, Ferek 17 kwietnia 2023 roku jako ostatni. Pośrednio został nawyk współpracy partii z organizacjami pod jednym tekstem, a Jakub Kocjan, który zaczynał od rozdawania świeczek, wszedł w 2023 roku do zarządu Akcji.
Źródła
- 2019-10-02, Pakt Sprawiedliwości. Lewica poparła nasze postulaty
- 2019-10-04, Pakt naprawy i reformy wymiaru sprawiedliwości podpisany przez opozycję
- 2019-10-24, Co zrobiliśmy na wybory?
- 2019-11-19, Wyrok TSUE. Żegnamy neoKRS! Zaproszenie
- 2019-11-20, Wyrok TSUE. Żegnamy Izbę Dyscyplinarną i neoKRS!
- 2019-12-10, Murem za Juszczyszynem
- 2019-12-14, Spotkanie Akcji z marszałkiem Grodzkim
- 2020-01-11, Wspólne oświadczenie organizacji pozarządowych w sprawie tzw. „ustawy kagańcowej”
- 2020-01-16, W piątek ustawa kagańcowa w Senacie. Piszemy do senatorów
- 2020-01-27, #EUDoNotGiveUpOnUs: Przywitanie wiceszefowej Komisji Europejskiej pod Sądem Najwyższym
- 2020-01-28, Europo nie odpuszczaj ustawy kagańcowej! Przywitaliśmy wiceszefową KE pod Sądem Najwyższym
- 2020-02-20, Pożegnalne kartki dla #NeoKRS (komunikat prasowy)
- 2020-05-13, Nasza Demokracja: Solidarność z prawdziwymi sędziami
- 2020-06-07 (snapshot), Księga Solidarności, strona apelu (1 833 z 5 000 podpisów)
- 2020-12-28, Co to był za rok!
- 2021-03-01, W Brukseli i w kraju: fronty batalii o praworządność
- 2021-03-22, Solidarnie z prokuratorkami i prokuratorami
- 2021-05-17, Kolaż od represjonowanych prokuratorek i prokuratorów!
- 2021-11-05, Porozumienie dla praworządności
- 2021-12-01, Murem Za Igorem Tuleyą. W rocznicę nielegalnego zawieszenia
- 2021-12-01, Robimy sondaż: Porozumienie dla Praworządności!
- 2021-12-06, Porozumienie dla Praworządności podpisane!
- 2021-12-22, Raport z bitwy o sądy. Zwycięstwa i porażki 2021, plany na 2022
- 2022-01-19, Dzień Solidarności z Represjonowanymi Sędziami 18.01.2022
- 2022-01-27, „Mamy klucz do odzyskania środków unijnych” Projekt ustawy Porozumienia dla Praworządności złożony!
- 2022-01-27, Jakub Kocjan na konferencji Porozumienia Dla Praworządności
- 2022-02-10, Sondaż dla Akcji Demokracji: porozumienie dla praworządności z silnym poparciem elektoratu opozycji
- 2022-03-28, Igor Tuleya znów nielegalnie niedopuszczony do orzekania!
- 2022-04-20, Murem za sędzią Rutkiewiczem!
- 2022-04-28, Porozumienie dla Praworządności w Senacie
- 2022-06-21, Wspieramy sędziów i prokuratorów niezłomnych!
- 2022-07-06, Murem Za Sędzią Gąciarkiem!
- 2022-11-17, Akcja w „Faktach” TVN: sędziego Tulei nie oddamy!
- 2023-01-19, Sędzia Piotr Gąciarek wraca do orzekania!
- 2023-04-17, Sędzia Maciej Ferek przywrócony do orzekania!
- archiwum strony Porozumienia
- strona /info/historia-2/ (kalendarium 2019 do 2023), historia_live.txt